94 граѓански организации велат „ДА“ за еднаквоста, инклузијата, родовата рамноправност и заштитата од дискриминација и од насилство во новата концепција за реформи во основното образование

Ние подолупотпишаните здруженија, фондации и мрежи на граѓанскиот сектор изразуваме поддршка за приоретизирањето на родовата рамноправност и на заштитата од дискриминација и насилство во предлог-концепцијата за реформи во основното образование. Интеграцијата на родовите прашања во основното образование несомнено ќе влијае на подолг рок врз намалување на родовите стереотипи кај децата и врз градењето на инклузивно и поправедно општество кое за повеќето граѓани е од национален интерес.

Имајќи предвид дека бројни анализи на учебниците од основно, средно и високо образование укажаа на присуство на родови стереотипи и дискриминаторски наративи, а дополнително и комплетно или релативно отсуство на дадени социјални групи (жени, лица со попреченост, етнички други, ЛГБТИ итн.), ја поздравуваме насоченоста на новата концепција кон надминување на овие крупни проблеми во продукцијата на знаења и вештини во рамките на образованиот процес.

Воведувањето на изборен предмет за сексуално образование, како што предвидува новата концепција, дополнително ќе придонесе кон поголема информираност на младите за еднаквоста на луѓето, заштитата од насилство и намалувањето на дискриминацијата. Младите ќе бидат насочени повеќе кон логичко учење наместо фактографско, ќе имаат можност за дискусија, саморефлексија, носење на заклучоци преку интеракција, тимска работа и отвореност за туѓите приказни и искуства. Оттука, младите ќе научат да го земаат предвид како туѓото, така и своето мислење и потреби, ќе бидат емпатични и отворени за различности.

Резултатите од последната Студија за однесувањата поврзани со здравјето кај децата на училишна возраст од Северна Македонија покажуваат дека да се омаловажува, да се навредува и да се довикуваат погрдни имиња со намера да се нанесе повреда е одомаќено однесување меѓу учениците во нашите училишта. Малтретирањето започнува на 11-годишна возраст, па дури и порано, го има својот пик во 13-та година, и натаму има тенденција да опаѓа. Сето ова влијае врз животот и здравјето на младите, кои според оваа студија искусуваат нерасположение и чувства на тага и безнадежност кои се зголемуваат со возраста, а суицидните мисли и планирањето на самоубиство се исто така застапени и наместо да се намалат, тие прогресираат со возраста.

Минатите недели сме сведоци на јавни објави на повеќе жени актерки за сексуалното малтерирање во Србија, што уште еднаш покажува дека жените се жртви на постојано насилство по родова основа. За жал, со вакви примери се сретнуваме сè почесто, а тоа го докажува и истражувањето на ОБСЕ од 2019 година кое укажува дека дури две третини жени од регионот претрпеле некаков вид на насилство. Случајот Јавна соба во Македонија исто така ни покажа дека денес девојчињата сè повеќе се предмет на сексизам и сексуално вознемирување и дека постои итна потреба од нивна системска заштита. Радува што жените сè повеќе денес се охрабруваат јавно да зборуваат за насилството и за вознемирувањето, но училиштето е вистинското место каде што дополнително треба да се стимулира учењето за еднаквоста и правичноста меѓу жените и мажите и за заштитата од сексуалното насилство.

Најзагрозените од родовите нееднаквости се лесно препознатливи во ранливите, немоќните, оние на кои им се одземени слободите и правата. Најчесто тоа се жените, девојчињата, сиромашните, различните и родово нетипичните, но и многу други, прикриени под превезот на сите други видови нееднаквости. Токму затоа, сметаме дека е важно покрај барањето на одговорност во насилниците, да погледнеме пошироко, во социо-политичките и културолошките услови на заедницата, општеството и образованието во кои нееднаквоста се создава и опстанува.

Учењето и прифаќањето на родовите идентитети ќе овозможи подобра интеграција на сите ученици со сите свои различности, а со тоа и намалување на родово-базираното насилство и булингот во училиштата. На децата и ранливите групи на млади им треба безбедна средина во училиштето, во која секој ќе се чувствува заштитен и подеднакво згрижен без разлика на неговата различност.

Учењето за етничките различности и нивното прифаќање во услови на зголемен диверзитет во општеството, како и поттикнувањето на интеркултурализмот ќе придонесат кон унапредување на еднаквоста и интеграција на децата од различни култури, етникуми и идентитети. Надминувањето и почитувањето на етничките различности е значајно кога зборуваме за инклузија во образовниот процес, а особено е значајно за намалување на насилството помеѓу учениците кое во изминатите неколку години бележи пораст на случаи кои во основата ја имаат токму етничката припадност на учениците.

И покрај тоа што новата концепција на основното образование ги потенцира принципите на родовата рамноправност и заштитата од дискриминација, го предлагаме и следново:

  1. Воспоставување на национален родово образовен механизам под покровителство на Министерството за образование и наука кој ќе следи и ќе ги одобрува наставните планови и учебниците кои ќе се користат во образованието за да се гарантираат принципите на еднаквост и заштита од дискриминација и од говор на омраза од аспект на род, пол и родов идентитет;
  2. Создавање на задолжителен систем на едукација и кариерен развој на наставниците во унапредување на нивните компетенции за родовите прашања, еднаквоста и недискриминацијата преку програмите за обука на наставници во рамките на Бирото за унапредување на образованието;
  3. Следење на препораките на УНЕСКО при подготвувањето на наставните програми и содржини за сеопфатно сексуално образование кој се предлага како слободен изборен предмет во основното образование, а како проширување на веќе стекнатите знаења во рамките на постоечките редовни наставни содржини. Следењето на европските и светските добри пракси и научни стандарди се еден вид гаранција за да се обезбеди дека прашањата на родова еднаквост, заштитата од дискриминација и родово базираното насилство се засновани на принципите на човекови права, а не на погрешни назадни родови или популистички идеологии;
  4. Унифицирање на практиките на прибирање податоци за насилство во училишта на национално ниво под покровителство на Министерство за образование и наука, а во соработка со Град Скопје и со секторите за образование при општините (ЗЕЛС);
  5. Поттикнување на интеркултурализам и надминување и прифаќање на етничките различности со цел намалување на врсничкото насилство и интеграција на сите ученици во рамките на наставните програми за основното образование.

 

Потписници:

  1. Платформа за родова еднаквост
  2. Мрежа за заштита од дискриминација
  3. Глас против насилство – Национална мрежа против насилство врз жените и семејно насилство
  4. Платформа за одржливост на услугите за превенција и поддршка во врска со ХИВ
  5. Македонска платформа против сиромаштија
  6. Национална мрежа за борба против хомофобија и трансфобија
  7. Коалиција на младински организации СЕГА
  8. ХЕРА – Асоцијација за здравствена едукација и истражување
  9. Коалиција Маргини
  10. Хелсиншки комитет за човекови права
  11. МОФ – Младински образовен форум
  12. ФООМ – Фондација Отворено општество Македонија
  13. ХОПС – Опции за здрав живот Скопје
  14. Акција Здруженска
  15. Мрежа Стела
  16. Реактор – Истражување во акција
  17. НСРР – Национален совет за родова рамноправност во соработка
  18. Хуманитарно здружение „Мајка“ од Куманово
  19. Здружение на граѓани за промоција на женската активност Тиииит! Инк.
  20. Женски форум Тетово
  21. Организација на жените на општина Свети Николе
  22. СУБВЕРЗИВЕН ФРОНТ
  23. РСМ ТрансФормА
  24. ЛГБТИ Центар за поддршка
  25. Здружение за културен и медиумски активизам КВИР СКВЕР Скопје
  26. ЛЕЗФЕМ
  27. Еквалис
  28. Здружение за поддршка и развој Хуманост
  29. СОС Детско село Северна Македонија
  30. Здружение на мултиетничко општество за човекови права, Штип
  31. Бела Виста –Институт за одржлив рурален и регионален развој
  32. Сумнал – здружението за развој на Ромската заедница
  33. АДРР Сонце – Тетово
  34. Здружение Глобал
  35. Фондацијата за дебата и едукација ИДЕА Југоисточна Европа
  36. КХАМ – Делчево
  37. Романо Чачипе – Асоцијација за развој и промоција на ромската заедница
  38. НРЦ – Национален ромски центар
  39. Здружение Центар за образовна поддршка Дендо вас од Скопје.
  40. ИРИЗ – Иницијатива за развој и инклузија на заедниците
  41. Ромалитико – Институт за истражување и анализи на политики
  42. Здружението на просветни работници и заштита на права на жените и децата Роми ЛИЛ
  43. Ромска aсоцијација за жени и млади „ЛУЛУДИ”
  44. Амбрела – Центар за интеграција
  45. Станица П.Е.Т.
  46. Визија Кавадарци
  47. Организација на жени – Велес
  48. Организација на жени – Скопје
  49. Кортекс Тетово
  50. НВО инфо центар
  51. Македонско здружение на млади правници
  52. Tакт
  53. Здружение за родова еднаквост – Една Може
  54. Женска Акција – Радовиш
  55. Кризен Центар – Надеж
  56. Женска граѓанска иницијатива ,,КЛЕА“, Битола
  57. Здружението за поддршка на луѓето што живеат со ХИВ – ЗАЕДНО ПОСИЛНИ Скопје
  58. Здружение ЕГАЛ – Еднаквост за геј и лезбејки, Скопје
  59. Здружение за поддршка на маргинализирани работници – СТАР-СТАР,Скопје
  60. Црвен крст на Република Северна Македонија
  61. Опција Охрид, Охрид
  62. Зона, Кавадарци
  63. ХЕЛП – Гостивар
  64. Младински клуб – Штип
  65. Здружение за советување, лекување, реинтеграција и ресоцијализација на лица зависни од психоактивни супстанции – Избор, Струмица
  66. Асоцијација за здрави животни стилови ПУЛС – Куманово
  67. Центар за развој на граѓанско општество Виа Вита – Битола
  68. Здружение Доверба – Скопје
  69. ИЧП – Институт за човекови права
  70. Организација на жени од Струмица
  71. ЈАДРО – Асоцијација на независната културна сцена
  72. КСП Центар – Јадро
  73. Здружение – Проектен простор прес ту екзит
  74. Локомотива – Центар за нови иницијативи во уметноста и културата
  75. Здружение за литература, култура и уметност – Галикул
  76. Здружение на уметници Културен центар Медиа Артес – Охрид
  77. Здружение на јавни службеници на Северна Македонија
  78. ЗМАИ – Здружение за истражување и анализи
  79. Рурална Коалиција
  80. Здружение Факултет за работи кои не се учат
  81. Национална асоцијација за континуиран одржлив развој и демократија – КОРД Скопје
  82. Центар за социјални Иницијативи Надеж – Скопје
  83. Женска граѓанска иницијатива АНТИКО
  84. Организација на жени на град Скопје
  85. Коалицијата Сите за правично судење
  86. Центар за правни истражувања и анализи
  87. Центар за интеркултурен дијалог – ЦИД Куманово
  88. Центар за истражувања и анализи НОВУС Струмица
  89. Центар за младински актинизам – Крик
  90. Фондација за локален развој и демократија Фокус – Велес
  91. Здружение на млади Креактив
  92. Скај Плус Струмица
  93. ЕХО едукативно хуманитарна организација
  94. Нексус – Граѓански концепт

Младинско статус кво – 10 години стагнација: Истражување за младинскиот социјален капитал

Младински образовен форум спроведе истражување за состојбата со младинскиот социјален капитал во земјата, насловено „Младинско статус кво – 10 години стагнација“. Резултатите од истражувањето беа презентирани на online конференција која се одржа на 26-ти јануари, каде беа споделени наодите со претставници на државни институции и младински претставници.

Резултатите од истражувањето упатуваат на недостиг од овозможувачка околина за развивање на социјалниот капитал на младите. Повеќе од половина (54%) од средношколците никогаш не учествувале во решавање на проблем во нивната заедница. Половина од младите сметаат дека грижата кон заедницата не е нивна обврска – младите покажуваат релативно мал интерес за граѓански ангажман, а ¼ од средношколците не би учествувале во волонтерски активности. Младите имаат мала доверба во институциите и во своето дејствување примарно се упатени на примарните групи – семејството и пријателите. За жал, над 80% од младите никогаш за време на нивното образование немале обврска да ги следат тековните општествени настани. Младите не се учат да размислуваат критички и да преземаат одговорност за случувањата во нивната околина, а довербата во општествените институции има тенденција на опаѓање со стапувањето на младите во возрасно доба.

Целта на истражувањето е утврдување на социјалниот капитал (определен како мрежи на споделени норми, вредности и разбирање што поддржуваат соработка во и меѓу групите), ставовите кон и формите на граѓанско учество, како и ставовите и практикувањето на слободата на изразување меѓу младите во Република Северна Македонија. Во рамки на анкетното истражување учество земаа 1960 ученици од средните училишта во земјата и 1833 студенти од јавните високообразовни установи. На конференцијата беше презентирана и Младинската декларација – документ составен од млади чија цел е да се адресираат предизвиците со кои се соочуваат младите во областите образование, младинска невработеност, слобода на изразување, младинско учество, животна средина и препораки како истите да бидат надминати.

На конференцијата присуствуваа Амбасадорот на Европската Унија во Северна Македонија, неговата екселенција Дејвид Гир, Министерката за образование и наука Мила Царовска, директорот на Агенцијата за млади и спорт Наумче Мојсоски, Координатор на клубот на млади пратеници во Собранието на Република Северна Македонија Јован Јаулески, Младен Фрчковски, раководител на одделение за пазар на трудот, Претседателот на Националниот младински совет на Македонија Бојан Петровски кои се осврнаа на наодите од истражувањето и младинската декларација.

Пораките кои ги слушаме од истражувањето се слика и огледало на денешницата, овие проблеми може да се увидат и во други држави во Европа, но најважно е дека младите луѓе бараат подобро образование, зачувување на животната средина, потранспарентни институции како и да бидат вклучени во процесот на носење одлуки а со цел да се слушне нивниот глас – изјави Амбасадорот на Европската Унија, Дејвид Гир. 

Во моментов се уште се наоѓаме во образовен систем кој нуди знаења за факти со недостаток на образование кое поттикнува критичко размислување. Затоа е значајно да поминеме од фактографско знаење во учење кое поттикнува критичко размислување и да создадеме граѓани кои ќе ги предизвикуваат постојните позиционирани факти за да постигнеме развој во општеството – вели во своето обраќање Министерката за образование и наука, Мила Царовска. 

Истражувањето е реализирано во рамки на Проектот за младинско изразување кој МОФ го спроведува во партнерство со Младински сојуз – Крушево и Центар за балканска соработка Лоја, а e финансиран од Европската Унија.

 

Истражувањето е достапно на следниот линк.

Презентација на наоди од истражување за студентските домови

Младински образовен форум ве поканува на промоција на наодите од истражувањето „За станарските работи – Истражување за животниот стандард на станарите во државните студентски домови „Браќа Миладиновци“ – Штип, „Кочо Рацин“ – Битола и „Пелагонија“ – Скопје.

По презентацијата на наодите ќе следи панел дискусија на која ќе се даде осврт на предизвиците со кои се соочуваат студентите и институциите со појавата на корупција во домовите, како и за механизмите за справување со истата.

На настанот учество ќе земат:

  • Директорот на Државниот студентски дом „Браќа Миладиновци“ – Штип, Мите Наковски
  • Раководител на одделение при Државниот студентски дом „Пелагонија“ – Скопје, Јулијана Атанасовска
  • Директорката на Државниот студентски дом „Кочо Рацин“ – Битола, Соња Карапец
  • Претставник од Државната комисија за спречување на корупција
  • Виш програмски координатор во Фондацијата Отворено општество – Македонија, Сузана Пецаковска
  • Програмски координатор во Младински образовен форум, Петар Барлаковски

Проектот „Ангажирани студенти за студентски домови без корупција во Северна Македонија“ е имплементиран од страна на Младински образовен форум (МОФ) и се спроведува во периодот од ноември 2019 до декември 2020 година. Проектот е финансиран од Фондацијата Отворено општество – Македонија, преку Програмата за поддршка на високото образование на Фондациите Отворено општество.

Целта на проектот е да придонесе за зголемување на транспарентноста и отчетноста, како и за подобрување на квалитетот на сервисите што ги добиваат студентите во студентските домови преку нивна поголема вклученост и преку локални студентски организации за подобрување на условите во домовите и на студентскиот стандард воопшто.

Одржан онлајн тренинг за студентски правобранители

На 09.09.2020 и 10.09.2020 програмата за Истражување анализа и креирање на младински и образовни политики на Младински образовен форум (МОФ) оддржа дводневен тренинг за градење на капацитетите на  студентските правобранители при Универзитетот „Св.Кирил и Методиј“ – Скопје.

На тренингот студентските правобранители имаа можност, најпрвин теоретски да се запознаат со материјата која ја регулрира работата на студентскиот правобранител, како и практичен дел во кој можеа да го применат стекнатото знаење.

Предавачи на овој тренинг беа доц. Д-р Вангел Доковски и м-р Стефан Дојчиноски.

Оваа обука беше имплементирана во рамки на проектот Ангажирање на младите за студентски и младински политики, финансиран од Фондацијата Отворено општество – Македонија.

Тренинг за студентско лобирање и застапување

Програмата за Истражување анализа и креирање на младински и образовни политки на МОФ на 27.10.2020 организираше онлајн Тренинг за лобирање и застапување за студентските претставници при Универзитетот „Св.Кирил и Методиј“ – Скопје.

На тренингот на кој предаваа Сања Стефановиќ и Мартина Илиевска присуствуваа студенти од различни факултети и истите имаа можност да научат повеќе за оваа област.

Тренингот МОФ го организираше во соработка со Универзитетско студентско собрание – УКИМ а во рамки на проектот „Ангажирани млади за студентски и младински политики“ поддржан од Фондацијата Отворено Општество – Македонија.

Просторна интервенција – Судентски Дом „Пелагонија“

На 17 октомври 2020 година Младински образовен форум во соработка со Здружението за развој на урбана култура и актуелизација на простор МЕЛЕЕМ Скопје во рамки на проектот „Ангажирани студенти за студентски домови без корупција во Северна Македонија“ поддржан од Фондацијата Отворено општество ја постави првата мала просторна интервенција во студентскиот дом „Пелагонија“ – Скопје.

Идејата за оваа мала просторна интервенција произлезе од Работилницата за мали просторни интервенции во студентските домови која се одржа во февруари а во која учествуваа студенти по архитектура од целата држава, меѓу кои и студенти – станари во студентскиот дом „Пелагонија“.

Со неа, се збогатува и оплеменува просторот во кој ќе престојуваат студентите и се создава дополнителен простор во кој студентите, на отворено ќе можат да го поминуваат своето време.

Оваа мала просторна интервенција е прва од низата просторни интервенции во државните студентските домови „Пелагонија“ – Скопје, „Кочо Рацин“ – Битола и „Браќа Миладиновци“ – Штип.  Во текот на месец октомври ќе се реализираат уште две просторни интервенции во домовите „Кочо Рацин“ и „Браќа Миладиновци“.Инаку, тренер и ментор на оваа мала просторна интервенција беше Сара Симоска а тимот кој работеше на идејата беше составен од студентите : Иво Лазароски, Тамара Џерков, Сенад Дослјак, Емилија Ѓорѓиоска, Ангела Таневска и Љупка Коцева.

70 учесници на Онлајн Младинската Академија ја креираа првата Декларација за млади

Изминатава недела, 17-20 август, тимот на МОФ ја организираше првата Онлајн Младинска Академија. Настанот, кој традиционално се одржува во летниот период, овојпат за прв пат беше реализиран во онлајн форма, преку виртуелната платформа за видео-комуникација Дискорд.

Летната Академија, која МОФ годинава ја организираше по деветти пат, на повеќе oд 70 средношколци им понуди разни неформални предавања и содржини кои имаа за цел да го продлабочат нивното знаење,  да ги запознаат со начините за активно вклучување во општеството и критичко размислување со цел поголем придонес кон позитивни промени. Оваа година, како продолжеток на претходната Младинска Академија, учесниците се вклучија во креирањето на првата национална Младинска декларација – Youth Print – документ кој ќе ја подобри младинската позиција во општеството.


Содржините на Онлајн Младинската Академија беа поделени во четири модули – секој со различен пристап кон остварување на целите за подобро и поголемо младинско учество во општеството. Покрај одбраните модули, младите имаа можност да слушнат и неколку неформални отворени предавања на разни теми и области како: ментално здравје, одржливо живеење, претприемништво, продукција на музика, театар.

Првпат сум дел од вакво нешто, но пресреќна сум што се пријавив. Преубаво искуство и корисно исполнето време“, сподели со нас Наталија по завршувањето на Летната Академија.

Таа, заедно со уште дваесетина средношколци, учествуваше на траката за Академско Пишување 101 каде научија нешто повеќе околу начинот на кој се подготвува еден академски труд, како правилно се истражува за него, но исто така научија и како се пополнуват некои поважни документи и барања со кои ќе се среќаваат во текот на нивниот понатамошен академски живот.

Продуктивно искористено време! Интеракција меѓу членовите, комуникација без предрасуди и сочуство/разбирање на едно високо ниво. Доколку барате можност да го искажете вашето мислење без да бидете отфрлени со фразата ,,Што знаеш ти? Мал/а си!” и истовремено да научите нови корисни нешта оваа академија и воопшто МОФ е вистинското место за тоа. Едвај ги очекувам следните активности“, вели Христина, која пак учествуваше на траката за Виртуелно Аргументирано Изразување која се фокусираше да ја подобри примената на аргументациските вештини и способности во виртуелниот свет кај учесниците, како и подетално да објасни што претставува аргументот и критичката мисла и зошто се тие важни во денешниот свет.

„Прекрасно искуство за секој кој сака да научи нешто повеќе од она што се учи на училиште, да се запознае со многу нови деца и да сподели мислење, искуство, впечаток… Мене лично премногу ми се допадна академијата, предавањата, дебатите и многу ми е жал што заврши и едвај чекам да се организира уште еднаш нешто слично, затоа што по оваа академија се исполнив со многу позитивна енергија“, споделува Маја за нејзиното учество на Летната Академија како дел од траката за Аргументирано Изразување.

„Академијата беше едно ново искуство за мене каде можев да научам и слушнам нешто што никој не го споменал во училиште. Во изминативе 4 дена имавме можност да ги изнесеме своите идеи за подобрување на животот на младите во нашата земја, а со тоа да создадеме и нови пријателства“, вели пак Матеја за своето учество во траката за Академско Пишување.

Иако условите беа далеку од идеални и целосно беше оневозможена дружбата во живо, сепак првата Онлајн Летна Академија на МОФ заврши навистина успешно и ги реализираше своите зацртани цели – да им овозможи на младите простор и платформа да ги искажат своите ставови, да бидат ислушани и да ги продлабочат нивните знаења и можности за повисоки цели. И, секако, да им овозможи место за создавање нови пријателства со врсници од целата држава.

Целосната верзија на документот Младинска Декларација ќе биде промовиран и потпишан од носителите на одлуки и креатори на политики во периодот кој ни следи.

Им благодариме на сите предавачи, учесници и организатори на академијата кои го овозможија ова четири-дневно дружење.

Оваа активност е дел од Проектот за Младинско изразување, финансиран од Европската Унија.

 

 

 

 

 

Отворен повик за учесници на: Онлајн Младинска Академија 2020

Онлајн Младинската Академија 2020 е првата онлајн младинска академија на МОФ. Академијата ќе понуди содржини преку кои учесниците ќе може да се запознаат со начините за активно вклучување за социјалните промени преку искористување на виртуелниот простор, но и ќе учествуваат во креирањето на првата национална Младинска декларација – Youth Print – документ кој ќе ја подобри младинската позиција во општеството.

Повикот е отворен за сите млади од 15-18 години кои периодот 17-20 август 2020 година сакаат да го поминат работејќи на своите вештини за критичко размислување и општествена вклученост, преку активности за неформално образование.

Пријавувањето е отворено заклучно со 2-ри август (недела) 2020 година, а сите заинтересирани млади, можат да го прочитаат описот на Траките на Младинската Академија (достапен подолу) за да ја изберат својата трака, па да се пријават со пополнување на следниот прашалник. Доколку имате прашања, можете да пишете на следната мејл адреса: akademija@mof.org.mk.

Секој учесник ќе има прилика да избере една од траките (ПОДКАСТирање 101, Виртуелно аргументирано изразување, Онлајн (не)правда и Академско пишување 101) и да учествува во сите активности планирани и креирани за академијата. Покрај предавањата по траки и Youth Print сесиите, ќе имате можност да изберете помеѓу интересните предавања кои ги подготвивме за вас од областите: ментално здравје, аrtificial intelligence, space law, sustainable living, продукција на музика, претприемништво и театар. Младинската академија претставува збир од активизам, образование, пријателство и создавање на социјална промена, а се организира преку Проектот за младинско изразување. Проектот е финансиран од Европската Унија.

 

ОПИС НА ТРАКИТЕ:

ИАКМОП – Академско пишување 101

Разум губиш со „фусноти“1, а треба да изработиш онлајн презентации? Веќе си добро запознаен со „writer’s block?

Сакаш да научиш како правилно да истражиш, да стигнеш до вистинските факти и да изработиш истражување на која било тема?

На траката Академско пишување 101 ќе имаш можност да се запознаеш со основите на академско пишување и презентирање на факти. Ќе се стекнеш со вештини и трпение за истражување кои понатаму ќе ти послужат за изработка на писмени работи, училишни проекти и проектни задачи без да гуглаш „izrabotka na seminarski eftino“.

Преку Академско пишување 101 ќе вежбаш критички пристап кон информации и презентирани наоди, а ќе се запознаеш со многу нешта кои досега не си имал/а прилика да ги научиш во училиште, а честопати се интегрален дел од сите твои оцени, особено во онлајн наставата.

Посветените ментори со големо истражувачко искуство ќе соработуваат со тебе, насочувајќи те низ алатките и гигабајтските лавиринти од симнати, но непрочитани текстови, па под нивно менторство ќе може да се изработи и кус истражувачки текст кој потоа ќе биде објавен на веб страната на МОФ.

(1) белешка под текстот што објаснува поблизу некои делови од текстот или споменатиот податок, односно термин. Подножната белешка се означува со натпис во облик на горен индекс или со ѕвездичка на горната десна страна од последната буква на зборот во текстот.

 

Учиме право – Онлајн (не)правда

Пионери, пионерки, хакери и сајбер ѕверки?

Те нервира кога ќе видиш злоупотреба на социјалните мрежи, но не знаеш како да го посочиш проблемот, освен спамање на „Фејсбук“ со пријави?

Сакаш да се запознаеш со онлајн бонтонот и ти се зборува за онлајн булинг и слободно изразување на социјалните мрежи?

На траката Онлајн (не)правда ќе ги дознаеш твоите права на онлајн платформите, нивните граници и како да се заштитиш кога се чувствуваш загрозено. Ќе се запознаеш со концептот на авторски права и начинот на преземање и споделување содржини. Дополнително, ќе имаш можност да слушаш предавања на тема сајбер булинг и каде да се обратиш ако онлајн правата ти се прекршени.

Траката за онлајн (не)правда ќе посочи на големата слика и ќе те научи како свесно да објавуваш и споделуваш информации на интернет. Секое снимено видео, секоја испратена слика, статус и твит имаат милиони начини за интерпретација, па некои од нив може да доведат до можно загрозување на угледот и секојдневието на корисниците на виртуелните алатки.

 

Младински активизам – ПОДКАСТирање 101

Имаш многу да кажеш, но те фаќа трема пред камера?

И Спотифај пристигна кај нас, а тебе ниедна содржина таму не ти фаќа 👀
Тогаш креирање сопствен подкаст е решението за тебе!

На првата онлајн Младинска Академија на МОФ, на траката „Подкастирање 101“ ќе имаш можност да се запознаеш со основите на правење подкаст и да ја сефтосаш својата идеја за аудио изразување во тим со други средношколци од целата држава. Искусни аудио новинари од Радио МОФ ќе го пренесат своето знаење, вештини и tips and tricks, ќе ги споделат и тајните на правење подкаст среде пандемија, за кон крајот на Академијата ти да работиш на твојот прв подкаст кој ќе биде објавен на Радио МОФ.

Покрај техничката основа, опфатен ќе биде и креативниот дел од продуцирањето подкаст – бирање теми, гости, презентација во онлајн просторот, однос со публика…

П.С. Радио МОФ е во постојана потрага по млади кои сакаат да го искористат аудио просторот за споделување интересни содржини, па ако ептен се пронајдеш во креирање подкасти можноста за сопствен подкаст кој би одел на Радио МОФ е отворена.

 

Дебата – Виртуелно аргументирано изразување

Те фаќа сафра, лето е и сонце пече, а има пандемија?

Сметаш дека социјалните мрежи не се добра платформа за аргументирана дебата, а ти имаш толку многу да кажеш и споделиш?

Приклучи се на дебатната трака за оваа летна академија! Предавањата на Дебатната програма на МОФ се фокусираат на примена на аргументациските вештини и способности во виртуелниот свет и plot twist 🤯 во онлајн сферата!

Предавањата ќе содржат осврт и објаснување на основните дебатни алатки и критичко размислување, односно аргументот и аргументираното изразување, како и детална анализа на елементите на овие алатки и нивното правилно користење во реалниот, но и во виртуелниот свет.

Траката ќе се осврне кон фактичкото поддржување на ваквите аргументи, односно како да се искористат онлајн алатките и методите кои се нудат денес за да се направи едно правилно истражување и наоѓање на издржани примери и докази.

На самиот крај, на предавањата ќе се посвети време да се објаснат разните вештини за презентирање на целосно аргументираните ставови во поддршка на критичкото размислување, со особен осврт кон методите за јавно изразување, како и сите останати презентациски вештини.

Академијата се спроведува со поддршка од Град Скопје во рамки на проектот за Младинско изразување финансиран од Европската Унија.

 

Искуства и препораки за подобро дигитално образование

На 6 јули 2020 година, Министерството за образование и наука во соработка со Бирото за развој на образование го предложи документот „Концепт за развивање на систем за образование од далечина во основните и средните училишта во Република Северна
Македонија“(Концепт за далечинско образование).

Како резултат на недостатокот на ученичката перспектива во рамки на предложениот Концепт за далечинско образование,
Младински образовен форум спроведе квалитативно истражување кое ги опфаќа ставовите на средношколци за далечинското образование.

Предложениот Концепт за далечинско образование претставува план за начинот на кој е замислено далечинското образование во основните и средните училишта започнувајќи од септември 2020 година и истиот содржи добра разработка на образовни промени,
поткрепени со извори и статистички податоци за досегашниот глобален резултат на далечинско образование, како и објаснување на некомплетната информатичка инфраструктура во образованието. Сепак, она што недостасува се конкретни насоки и
планови за поголема унифицираност во пристапот и квалитетот на образовниот процес во Република Северна Македонија започнувајќи од септември 2020 година.

Младински образовен форум, како младинска организација која работи на полето на младински и образовни политики, примарно со ученици од средно училиште, се одлучи да спроведе фокус-групи со средношколци бидејќи сметаше дека постои голем недостаток во поглед на нивна консултација во целиот овој процес. Целта на овие фокус-групи беше да се добие слика за процесот на далечинско образование во учебната 2019/2020 година од перспектива на средношколците и истите да се вклучат со свои коментари и препораки за понатамошното спроведување на далечинското образование.

Наодите на ова истражување, препораките и целата негова содржина стремат кон збогатување на фондот на информации за далечинското образование, но и кон подигнување на свеста кај сите засегнати страни – од средношколците, нивните родители, училиштата и наставниот кадар, министерството и образовните институции. Крајната цел е да се придонесе кон зголемен проток на информации и вклученост на средношколците во процесот на креирање на образовни политики, особено оние кои нив директно ги засегаат.

Целосниот документ е достапен тука. Далечинско образование низ призмата на средношколците

Истражувањето е дел од проектот „Ангажирање на младите за студентски и младински политики“, финансиран од Фондацијата Отворено општество – Македонија.

Далечинско учење: коментари за предлог-концепција и наоди од досегашното далечинско учење

По објавувањето на Концепцијата за образование на далечина од страна на Министерството за образование и наука, Младински образовен форум изработи препораки за дополнување на концепцијата и спроведе фокус-групи за споделување на искуствата и потребите на средношколците во врска со далечинското учење.

Значајно е тоа што документот содржи добра разработка на образовните промени, поткрепени со извори и статистички податоци за досегашниот глобален резултат на далечинско образование, како и објаснување на некомплетната информатичка инфраструктура во образованието. Но, она што недостасува се конкретни насоки и планови за како ќе се спроведе образовниот процес во Република Северна Македонија започнувајќи од септември 2020 година и поголем фокус на понатамошниот развој на далечинското образование. По спроведените анализи и фокус-групи со средношколци од 5 града од 9 училишта на национално ниво (во текот на јули 2020 година), би сакале да потенцираме и да апелираме за дополнување на Концепцијата во насоки на инклузивност на образовниот процес, грижа за менталното здравје и состојбата на учениците преку стручните служби, градење на капацитетите на професорите за работа на дигитални платформи и виртуелна работа со ученици, решавање на проблемот со недостаток на компјутерска опрема во семејствата со ученици, но и создавање на конкретен план и програма за компетенции кои Концепцијата цели да ги изгради и развие кај учениците во оваа академска година:

  1. Потребно е Концепцијата да ги опфати и обезбеди потребите за учење на учениците со попреченост. Како земја која ја има ратификувано Конвенцијата на ОН за права на лица со попреченост и претендент за инклузивно образование, не смее да се испушти оваа категорија во документот. Досегашните програми на далечина не беа достапни за учениците со попреченост, па токму затоа потребно е да се води сметка да се направат образовните содржини пристапни за овие лица. Пример за ова се обезбедување на користење на знаковен јазик и субтитли, соодветни формати за читачи на текст за слепите лица, лекции и задачи во аудио верзија, издавање на материјали на Брајово писмо, адаптирани веб страници за слепи/слабовидни лица и лица со ограничена мобилност итн.Оваа категорија на ученици не смее да биде запоставена во далечинското учење, особено како веќе загрозена категорија.
  2. Дополнување на Концепцијата со грижа за менталното здравје на учениците, работа на училишните психолози во рамки на образованието на далечина. При потреба од далечинска настава, разумно е да се претпостави дека е попречена социјализацијата на учениците, а воедно постојат и низа други социјални и психолошки предизвици со кои се соочуваат. Поради ова, важно е да се утврди потребата од обезбедување психолошка поддршка, советување и мерки за грижа за менталното здравје. За обезбедување на оваа функција на далечинското образование, потребно е не само да се осигура лесна комуникација на училишните психолози со учениците, туку уште поважно – да се обезбеди обука на професорите за бихејвиоризмот на учениците во новата учебна средина и појавите во неа (како на пример онлајн врсничко насилство, сајбер безбедност и слично).
  3. Фиксни распореди на часови и додатна настава за учениците – сосема веројатно е дека од различни причини дел од учениците може да заостанат со наставата. Важно е Концепцијата да обезбеди структуриран принцип на учење, преку редовни часови во првата половина од денот, простор за индивидуално совладување на содржините во втората половина од денот, како и да гарантира додатна настава (по редовните часови). Особено е важно да се планираат редовни консултации со предметните наставници и следење на индивидуалниот напредок кај учениците, а истовремено да се забрани праксата на комуникација наставници-ученици во вечерните часоци и за време на викендите.
  4. Обезбедување на е-учебници, материјали за учење и однапред подготвени дополнителни материјали за учениците – фокусот треба да се стави на објавување на сите постоечки учебници, обезбедување на авторски права на институциите за издадените учебници и креирање на политика преку која авторските права на сите идни учебници (кои се со јавна функција и финансирани од јавни средства) ќе бидат сопственост на јавните институции, а со тоа и достапни за користење без интернет поддршка (да се преземаат од интернет). Дополнително, треба да се предвиди дата-база со достапни дополнителни материјали кои ќе бидат филтрирани и одобрени од страна на надлежните лица. Оваа дата-база да може да се користи за истражување и информирање на учениците во текот на образовниот процес преку нивна индивидуална работа. При поставување на учебниците и креирање на дата-базите треба да се води сметка да бидат во пребарлив формат и достапни за програми за аудио читање.
  5. Предвидување на содржини за онлајн безбедност – со оглед на тоа што далечинското учење е нешто ново во нашиот образовен систем, потребно е не само професорите туку и учениците да се зпознаат со онлајн безбедноста, споделување на податоци и грижа за безбедноста на податоците кои ги оставаат онлајн.
  6. Програми за ранливи групи и обезбедување на технологија за учениците во ранливи категории – со огледа на фактот дека основното и средното образование се задолжителни, при далечинска настава институциите мора да се погрижат сите ученици да имаат пристап до настава. Ова може да се направи преку анкети и вршење попис на опрема во училиштата, за неискористената опрема од училиштата да може да се дава на времено користење на ученици од загрозени семејства кои немаат соодветни уреди, повеќе ученици кои се дел од едно семејство и немаат доволно уреди на располагање, наставници / професори кои немаат соодветни уреди. Концепцијата треба да се осврне и на тоа како ќе се земат предвид потребите на ранливите групи и ученици (млади од социо-економски загрозени семејства, ученици со попреченост, ученици кои не добиваат поддршка од семејства, ученици без родители, други), чија социо-економска состојба и маргинализација е дополнително отежната од КОВИД-19 кризата. Потребно е да се предвидат пристапи за идентификување на овие групи, обезбедување на еднаков пристап до образовниот процес и нивна поддршка.
  7. Обезбедување на ефективно следење на наставата, квалитетно, реално и воедначено оценување на учениците – Концепцијата треба да овозможи механизам за обезбедување активно учество и следење на наставата на далечина. Во оваа насока препорачуваме да се адаптира и преслика модалитетот на Safe Exam Browser. Оваа програма, покрај тоа што обезбедува квалитет во начинот на оценување на учениците, би можела да се адаптира и за обезбедување активно следење на наставата од далечина. Во рамки на далечинското учење, мора да се внимава на одржување на активното учество на часовите и предавањата (при што наставниците ќе можат да проценат дали тие го следат предавањето или се само „виртуелно приклучени на часот“), а оваа активност да се засметува во финалната оцена на ученикот. Дополнително, препорачуваме да се изнајдат модалитети за усно оценување со цел развивање на вештините за аргументација, презентирање и критичко размислување кај учениците.
  8. Ревизија на роковите од акцискиот план за активности – Во однос на акцискиот план за активности, апелираме да се ревидираат и скратат предвидените рокови со цел обезбедување на итни мерки и долгорочни активности. Моменталниот план не ја рефлектира потребната агилност на образовните институции – нужно е создавање на ефективно и функционално решение за учебната 2020/2021 година.

Понатаму, првичните наоди од фокус-групите, чиј што извештај ќе биде објавен во текот на следната недела:

Загрижува тоа што начинот на спроведување на далечинското учење не успеа да обезбеди еднакво образование за сите ученици – имплементацијата се разликува од училиште во училиште, па дури и помеѓу професорите во исто училиште „Кај нас секој професор имаше своја дефиниција за далечинско учење. Немаше унифицираност. Само 1 професор се трудеше и другите професори го исмејуваа.“ – споделува еден од учесниците на фокус-групата.

Во текот на далечинското учење, единствен помагател на учениците беа учебниците кои веќе ги имаа на располагање – „Книгите не ми помагаа многу, ми требаше некој да објасни. Многу натежнуваа професорите да се користиме со интернетот, иако треба да се користат и книгите.“ – Иако учебниците во нашиот образовен систем се бесплатни и достапни за сите ученици, во услови на дигитално образование, материјалите за учење не беше лесно да стигнат до сите, учесниците споделија и дека дел од нивните соученици не можеле да стигнат до учебните материјали.

Недостаток на образовниот систем е тоа што голем дел од професорите воопшто не се ни
запознаени како да работат со дигиталните платформи за предавање. Во фокус-групите, средношколците споделуваа дека за нивните професори било тешко да ги закажуваат онлајн средбите и дека нивната неподготвеност за работа со технологија сериозно влијаела на онлајн наставата. – „Tребаше да се вклучат повеќе.“; „Професорите не се залагаа. Ние им велевме на немотивираните професори дека ќе организираме ЗУМ средба, а тие треба само да се вклучат.“ – вели еден од учесниците на фокус групите.

Преминот од офлајн во онлајн просторот го отежнува процесот на изведување на настава за сите учесници во процесот (ученици, професори и надлежни институции). Ги изнесува на виделина веќе постоечките проблеми со образовниот систем на државата како недостаток на дигитализација и технолошка неподготвеност на наставниот кадар.

Потенцираме дека во плановите, документите и стратегиите кои се подготвуваат за новата
„далечинска“ учебна година е потребно да се внимава на повеќе нешта. Пред сè, мора да се води сметка за инклузивноста на образовниот процес, градење на капацитетите на професорите за работа на дигитални платформи и виртуелна работа со ученици, решавање на проблемот со недостаток на компјутерска опрема во семејствата со повеќе ученици, но и креирање на конкретен план и програма за компетенции кои целиме да ги изградиме и развиеме кај учениците во оваа академска година.

Изминатите месеци училиштата беа оставени сами на себе при изведбата на наставата, изнаоѓајќи различни начини кои не секогаш беа функционални и ефективни во смисла на квалитетно предавање на наставниот материјал. Оттука, токму и поради недостатокот на унифициран пристап и јасни насоки дадени од надлежните институции, учениците беа изложени на настава со низок квалитет, лоша двонасочна комуникација професор-ученик, но и соочени со необјективно и нефер оценување. Истражувањата на Светска банка велат дека во „нормални услови“, 11 години во нашиот образовен систем се еднакви на 7 години стекнато знање – можеме само да замислиме колкави штети и последици ќе остави на денешните ученици и студенти бавното придвижување кон далечинското образование и дигитализацијата.